شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )
ديباچه 54
نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )
او چيزى درست نمىدانيم چون در اين دفتر از پلوتارخوس و سكتوس امپريكوس و ساتورينوس سخنانى مىآورد پس بايستى نزديك به پايان سدهء دوم ميزيسته باشد . برخى او را از روزگار انكساندروس و برخى از روزگار كنستانتين مىدانند . اين دفتر را زندگىنامهء فيلسوفان يا تاريخ فيلسوفان يا زندگىنامهء سوفيستوسها مىنامند . از خود اين دفتر ( 3 : 47 ، 29 ) چنين برمىآيد كه او آن را براى بانويى گويا آريا « 22 » يا يوليا « 23 » شهبانوى سوروس « 24 » ساخته است . خود او به بررسى فلسفه به ويژه انديشهء افلاطونى مىپرداخته است . چون از انديشهء اپيكوروس بيشتر ياد كرده است شايد از همين گروه به شمار مىآيد . اين دفتر سرچشمهء نخستين آگاهى ما از فيلسوفان يونانى است و براى بيشتر دفترهاى تاريخ فلسفهء نوين پايه و بنياد مىباشد . برخى از ارزندهترين آنها خود ترجمهايست از آن يا گستردهايست از آن . داستانهاى بسيارى در آن هست دربارهء زندگى و رفتار فيلسوفان ، مگر اينكه در گزينش آنها چندان انديشهاى به كار برده نشده و برخى را هم درست نمىتوان دريافت ، از اين روست كه گفتهاند كه متن كنونى گزيدهء نادرستى است از نگارش نخستين آن . برسلائوس « 25 » از سدهء 13 دفترى دربارهء زندگى و رفتار فيلسوفان نوشته و در آن بسيارى از داستانها و گفتهها آورده كه گويا از همين ديوگنس گرفته باشد ولى در نگارش كنونى دفتر ديوگنس نيست . از اين روست كه شنايدر « 26 » گفته است كه آن از نگارشى جز آنچه كه در دست ما است و رساتر از آن است گرفته شده است . اين ترجمه از روى متن چاپ هوئبنر « 27 » چاپ لايبتسيك در
--> ( 22 ) - Arria ( 23 ) - Julia ( 24 ) - Severus ( 25 ) - Breslaes ( 26 ) - Schneider ( 27 ) - Huebner